Görüntü İşleme Sistemlerinde Doğruluk Nasıl Ölçülür? False Positive ve False Negative

“Doğruluk %98” ifadesi tek başına anlamsızdır. Sahada neyin, nasıl ölçülmesi gerektiğini anlattık.

6 dk okumaYazar: Hype Vision Mühendislik Ekibi

Görüntü işleme tekliflerinde sık görülen “%98 doğruluk” ifadesi, neyin hangi koşulda ölçüldüğü belirtilmedikçe karar vermeye yardımcı olmaz. Bir sistemin sizin sahanızda işe yarayıp yaramadığını anlamak için iki hata türünü ayrı ayrı ölçmek gerekir.

İki hata türü

TerimAnlamıSahadaki etkisi
False positive (yanlış alarm)Olay yokken alarm üretilmesiAlarm yorgunluğu; sistemin görmezden gelinmesi
False negative (kaçırılan olay)Olay varken alarm üretilmemesiGerçek riskin fark edilmemesi
True positiveOlayın doğru tespit edilmesiSistemin asıl değeri

Precision ve recall

  • Precision (kesinlik): üretilen alarmların ne kadarının gerçek olduğu. Düşükse ekip yanlış alarmla boğulur.
  • Recall (duyarlılık): gerçek olayların ne kadarının yakalandığı. Düşükse risk gözden kaçar.

İkisi arasında denge vardır: eşik düşürülürse daha çok olay yakalanır ama yanlış alarm artar. Doğru denge senaryoya göre değişir; yangın gibi kritik olaylarda kaçırmamak, KKD gibi sık olaylarda ise yanlış alarmı düşük tutmak öncelikli olabilir.

Sahada doğrulama nasıl yapılır?

  1. Pilot kameralarından belirli bir dönemin görüntüleri seçilir.
  2. Bu görüntülerde gerçek olaylar insan tarafından işaretlenir.
  3. Sistemin ürettiği olaylar bu işaretlerle karşılaştırılır.
  4. Doğru tespit, yanlış alarm ve kaçırılan olay kamera bazında raporlanır.
  5. Kural ve eşikler güncellenir, ölçüm tekrarlanır.

Doğruluğu etkileyen faktörler

Kamera açısı ve mesafesi, çözünürlük, ışık, görüş engelleri, hareket bulanıklığı ve kuralın tanımı. Ayrıntılar: kamera açısı neden önemli?

Bir teklifte doğruluk oranı görürseniz şunu sorun: hangi veri setinde, hangi kamera koşullarında, yanlış alarm ve kaçırılan olay ayrı ayrı nasıl ölçüldü?

Tesisiniz için doğru görüntü işleme kurgusunu keşif görüşmesinde birlikte çıkaralım.

Kameralarınızı değerlendirelim

Sık sorulan sorular

Hangi oran “iyi” sayılır?

Senaryoya ve operasyonun tolere edebileceği yanlış alarm sayısına bağlıdır. Hedefler pilot öncesinde ekipler birlikte belirler.

Doğruluk zamanla değişir mi?

Evet. Kamera açısı, ışık veya süreç değişirse performans etkilenebilir; düzenli kontrol ve gerektiğinde yeniden kalibrasyon önerilir.